MEDIASAVODXONLIK ASOSIDA TALABALARNING AXBOROT-TANQIDIY KOMPETENTLIGINI RIVOJLANTIRISHNING BESH KOMPONENTLI MODELI

Авторы

  • Bobirmirzo Abdukadirov Andijon davlat pedagogika instituti

Ключевые слова:

mediasavodxonlik, axborot-tanqidiy kompetentlik, beshkomponentli model, UNESCO MIL, tanqidiy fikrlash, fakt-tekshirish, oliy ta’lim.

Аннотация

 Maqolada oliy ta’lim talabalarining axborot-tanqidiy kompetentligini mediasavodxonlik asosida rivojlantirishning mualliflik tomonidan ishlab chiqilgan besh komponentli modeli taqdim etiladi. Model quyidagi besh o‘zaro bog‘liq komponentdan tashkil topadi: axborot-tahliliy, kognitiv-tanqidiy, aksiologik-baholash, kommunikativ-refleksiv, ijodiy-produktiv. Tadqiqotda model UNESCO ning Media and Information Literacy (MIL) doirasi va xorij tajribasi (Finlandiya, Kanada, AQSh, Janubiy Koreya) bilan integratsion sintezda taqdim etiladi. Tahlil 35 dan ortiq xorijiy, MDH va mahalliy olimlarning ilmiy ishlariga asoslangan. Maqolada model komponentlarining konseptual mohiyati, pedagogik vositalari va baholash mezonlari batafsil yoritiladi. Mualliflik modeli generativ AI va deepfake sharoitida axborot-tanqidiy kompetentlikni rivojlantirishga moslashtirilgan zamonaviy yondashuv sifatida belgilanadi.

: 

Библиографические ссылки

. Buckingham D. The Media Education Manifesto. — Cambridge: Polity Press, 2019. — 144 p.

Hobbs R. Media Literacy in Action: Questioning the Media. — Lanham: Rowman & Littlefield, 2021. — 384 p.

Potter W.J. Media Literacy (10th ed.). — Thousand Oaks: SAGE Publications, 2022. — 512 p.

Kellner D., Share J. The Critical Media Literacy Guide: Engaging Media and Transforming Education. — Leiden: Brill Sense, 2019. — 152 p.

UNESCO. Media and Information Literate Citizens: Think Critically, Click Wisely! — Paris: UNESCO Publishing, 2021. — 248 p.

UNESCO. Guidelines for the Governance of Digital Platforms. — Paris: UNESCO Publishing, 2024.

Fyodorov A.V. Mediaobrazovaniye: istoriya i sovremennost. — Moskva: INFRA-M, 2021. — 384 s.

Chelysheva I.V. Razvitiye kriticheskogo myshleniya studentov sredstvami mediaobrazovaniya. — Taganrog, 2020. — 256 s.

Muslimov N.A. Pedagog kasbiy kompetentligini shakllantirishning nazariy-metodologik asoslari. — Toshkent: Lessen Press, 2018. — 232 b.

Begimqulov U.Sh. Pedagogik ta’lim jarayonlarini axborotlashtirishning ilmiy-nazariy asoslari. — Toshkent: Fan, 2019. — 232 b.

Lutfillayev M.H. Ta’limda raqamli texnologiyalar. — Toshkent: O‘qituvchi, 2020. — 256 b.

Wineburg S., McGrew S. Lateral Reading and the Nature of Expertise // Teachers College Record. — 2019. — Vol. 121, № 11.

Anderson L.W., Krathwohl D.R. A Taxonomy for Learning, Teaching, and Assessing: A Revision of Bloom’s Taxonomy of Educational Objectives. — New York: Longman, 2001. — 352 p.

Paul R., Elder L. Critical Thinking: Tools for Taking Charge of Your Professional and Personal Life. — Upper Saddle River: Pearson, 2014. — 432 p.

Caulfield M. Web Literacy for Student Fact-Checkers. — Pressbooks, 2017. — 144 p.

Загрузки

Опубликован

10.07.2026

Как цитировать

Abdukadirov , B. (2026). MEDIASAVODXONLIK ASOSIDA TALABALARNING AXBOROT-TANQIDIY KOMPETENTLIGINI RIVOJLANTIRISHNING BESH KOMPONENTLI MODELI. "Science Shine" International Scientific Journal. извлечено от https://science-shine.uz/index.php/ilmnuri/article/view/1753