LOTIN GRAFIKASIDAGI O’ZBEK TILI AXBOROT KO’RSATGICHLARINI HISOBLASH

Авторы

  • V Zakirov Toshkent davlat transport universiteti

Ключевые слова:

lotin grafikasi, axborot miqdorini, ortiqchalik, harflarning takrorlanishi, axborotning paydo bo’lish ehtimolligi, manba entropitasi.

Аннотация

Maqolada lotin grafikasiga asoslangan o’zbek tili matnlarining axborot ko’rsatgichlarini o’rganishga bag’ishlangan. Lotin alfbosidagi matnlar tahlil qilinib, harflarning takrorlanish ehtimolligi aniqlangan.Uning asosidagi matnlarning axborot miqdori, entropiyasi va ortiqchaligi hisoblab chqilgan. Harflarning takrorlanishi bir hil bo’lganda bitta harfga to’g’ri keladigan axborot miqdori 4.857 bitni, haqiqiy takrorlanishida esa 4.3085 bitni tashkil qilishi hisoblab topilgan.

Библиографические ссылки

“O‘zbekiston Respublikasining “Lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini joriy etish to‘g‘risida”gi Qonuni.

O‘zbekiston Respublikasining Qonuni: "Lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini joriy etish to‘g‘risida". (Toshkent sh. l993-yil,12-sentabr) “Toshkent oqshomi” gazetasi. 1993, 12-oktabr.

Husanov N., Rasulova Z. Lotin yozuviga asoslangan yangi o‘zbek alifbosi va imlosi. O‘quv qo‘llanma. Toshkent Moliya instituti nashriyoti, 2004, 92 bet.

Некипелова И.М. Энтропия языковой системы как основной показатель её развития// Современные исследования социальных проблем (электронный научный журнал). 2013. № 12 (32). DOI: //http:dx.doi.org/10.12731/2218-7405-2013-12-4.

Zakirov V.М., Norsoatov O.R., Karimberdiyev U.A. Lotin grafikasidagi o’zbek tili axborot miqdorini hisoblash masalalari // The scientific heritage. № 66 (2021), 36-39p.

Zakirov V.М. Signallarni uzatish nazariyasi. Darslik. Toshkent, “Sirdaryo Print”, 2023, 330 bet.

Усманов З.Д., Шарипов Ш.А. О статических инвариантах узбекского литературного языка. Доклады АН Республики Таджикистан. 2006. Т. 49, № 1. с. 10-14.

Некипелова И.М. Признаки энтропии и неэнтропии в языковой системе // Современные исследования социальных проблем (электронный научный журнал). 2013. № 9 (29). DOI: //http:dx.doi.org/10.12731/2218-7405-2013-9-58.

Некипелова И.М., Зарифуллина Э.Г. Язык как информационная система: избыточность и оптимизация// Современные исследования социальных проблем (электронный научный журнал). 2015. № 9 (53). DOI: //http:dx.doi.org/10.12731/2218-7405-2015-9-24.

Загрузки

Опубликован

12.06.2024

Как цитировать

Zakirov , V. (2024). LOTIN GRAFIKASIDAGI O’ZBEK TILI AXBOROT KO’RSATGICHLARINI HISOBLASH. "Science Shine" International Scientific Journal. извлечено от https://science-shine.uz/index.php/ilmnuri/article/view/488